Ooit was Kampen één van de grootste steden van ons land. Het is zelfs korte tijd de grootste stad van de noordelijke Nederlanden geweest! Als Hanzestad was Kampen dan ook een machtig handelsbolwerk. De monumentale binnenstad is een blijvende, tastbare herinnering aan die tijd. Maar die tijd is allang voorbij en ook de tijd dat Kampen dé stad was van tabak (ooit werkte de helft van de Kamper bevolking in de tabaksindustrie), van koffie (Kanis en Gunnink), zeep (de bekende Maja zeep werd in Kampen gemaakt) en niet te vergeten de pannen (BK) ligt inmiddels achter ons. Tegenwoordig is Kampen een vrij kleine stad, niet alleen allang voorbij gestreefd door Zwolle en Deventer maar ook door steden als Enschede, Hengelo en Almelo.
Het "Kamperlijntje" de bekende spoorwegverbinding tussen Kampen en Zwolle kent min of meer een soortgelijke geschiedenis. Het is de oudste spoorwegverbinding van Overijssel en was oorspronkelijk een deel van de doorgaande spoorwegverbinding Utrecht-Zwolle-Kampen. De kilometeraanduiding op de perrongevel van het Kamper stationsgebouw herinnert hier nog aan.
Ook de ligging van het station is uniek te noemen. Het ligt aan de overzijde van de IJssel, dus aan de IJsselmuidense kant van deze rivier. Het station staat dan ook aan de rand van dit dorp, dat overigens sinds 2001 deel uitmaakt van de gemeente Kampen. De geschiedenis van station Kampen gaat terug tot 1865. Het huidige stationsgebouw dateert echter uit 1912 en is het tweede stationsgebouw van dit station.
Tegenwoordig is de Kamperlijn vooral een unieke spoorlijn, het is namelijk de enige spoorlijn in Nederland met alleen een begin- en een eindstation! Er rijdt in principe dan ook altijd maar één trein op het enkelsporige baanvak, dat de hele dag alleen maar tussen Kampen en Zwolle pendelt. Met een lengte van 13 kilometer en een reistijd van exact tien minuten is het dan ook de kortste spoorverbinding van ons land. Ook is het, samen met de lijn Apeldoorn-Zutphen, één van de laatste trajecten waar nog NS-diesels rijden. Overigens zal dit binnenkort verleden tijd zijn. Over enkele jaren maakt de dieseltrein plaats voor een tram. Ja, u leest het goed: deze historische spoorlijn wordt over enkele jaren omgebouwd tot tramlijn! In 2012, nota bene het jaar waarop het stationsgebouw haar eeuwfeest viert, moet deze ombouw gereed zijn.
Als alles volgens plan verloopt zal ongeveer tegelijkertijd de Hanzespoorlijn (Lelystad-Zwolle) in gebruik worden genomen en krijgt Kampen een nieuw station, dat overigens de naam Kampen Zuid zal gaan krijgen. Of het huidige station weer de naam Kampen Noord krijgt (die naam droeg het station tussen 1913 en 1933 namelijk ook al) is nog niet duidelijk.