|
|
|
Een spectaculair, multifunctioneel stationscomplex
In de tweede helft van de jaren tachtig begint voor Amersfoort een periode waarin op gezette tijden flink aan het spoor wordt gewerkt. In die tijd begonnen de Nederlandse Spoorwegen met de uitvoering van haar ambitieuze plan Rail 21. Eén van de speerpunten ervan was het aanpakken van enkele spoorknooppunten, waaronder Amersfoort, om zo het groeiende treinverkeer en het toenemende aantal reizigers ook in de toekomst te kunnen blijven verwerken. Zo kreeg de stad in 1987 een tweede station (Amersfoort Schothorst) en werd het aantal sporen tussen het hoofdstation en de splitsing tussen de lijnen naar Zwolle en Apeldoorn naar vier gebracht. Rond 1995 kreeg deze aansluiting een fly-over. In diezelfde tijd werd er ook al volop gewerkt aan de reconstructie van het stationsgebied. Het oude stationsgebouw uit 1902 zat al heel lang ver boven haar limiet bij het verwerken van het aantal reizigers. Daarnaast was de omgeving van het station zeer in trek als kantoorlocatie. NS wilde hier ook van profiteren door het nieuwe stationsgebouw te combineren met verhuurbare kantoorruimten. Al in 1989 werd een fors kantoorgebouw pal naast het station gerealiseerd, dit zou later de rechtervleugel van het nieuwe stationsgebouw worden...
De definitieve nieuwbouw begint in het najaar van 1995, vrijwel direct na de sloop van het oude stationsgebouw. Maar in de periode ervoor was al veel werk verzet. Zo werd het station met een derde eilandperron uitgebreid, ter vervanging van de gehate kopsporen 21 en 22. Dit nieuwe perron werd uiteraard van een overkapping voorzien, dit keer werd het een modernere interpretatie van de naastgelegen overkapping uit 1901. Het past hierdoor veel beter bij haar gerespecteerde soortgenoot.
Die nieuwe overkapping werd, net als de rest van het nieuwe station, ontworpen door ingenieur J.A. van Belkum. Deze architect had in de jaren tachtig al naam gemaakt met het nieuwe station van Heerenveen, dat zelfs een internationale prijs wist te winnen. Ook de huidige stationsgebouwen van Hilversum en Sittard werden door Van Belkum ontworpen. In Hilversum liet deze architect voor het eerst zien dat een combigebouw -in dit geval een stationsgebouw met meerdere functies- nog duidelijk als stationsgebouw herkenbaar kan zijn. Maar in Amersfoort ging hij nog een stap verder, door van het stationsgedeelte een autonoom bouwdeel te maken. De twee grote kantoorvleugels zijn letterlijk als twee zijvleugels aan weerszijden van het eigenlijke stationsgebouw geplaatst. Station Amersfoort zou het grootste stationsproject van Van Belkum worden. Het vernieuwde station werd op 31 oktober 1997 in gebruik genomen. Net als bijna honderd jaar eerder waren ook nu de werkzaamheden nog lang niet voltooid, zo moest de oranjerode luchtbrug nog door een nieuw exemplaar worden vervangen. De bebouwing aan de zijde Soesterkwartier, waar een volwaardige ingang kwam, zou pas later worden gerealiseerd.
|
Boven: Een luchtfoto van het tijdelijke NS-station, busstation én de bouwput, waarop later het bijzondere eindgebouw van de linker kantoorvleugel zal verrijzen. Hier is goed te zien dat het tijdelijke stationsgebouw bij de oranjerode perronbrug (in Amersfoort de “rode gang” genoemd) is geplaatst. De toch al forse afstand tussen station en centrum werd hierdoor tijdelijk nóg een paar honderd meter langer. Overigens zou ook de rode gang worden vervangen door een nieuwe perronbrug. Deze eindigt echter bij het derde perron. Wel is het huidige exemplaar wat breder dan haar voorganger.
|
| |
| |
|
|
|
|
Onder: De perronzijde van het vernieuwde stationscomplex, waarbij het “zwevende” roodbruine gebouw het stationsgebouw is, met daar aan gekoppeld de overdekte traverse naar de perrons én de wijk Soesterkwartier. Het is een oudere foto uit 2008, op de plek waarvandaan deze werd gemaakt staat nu een groot kantorencomplex.
|
Onder: De grootste verbetering voor de treinreiziger is ongetwijfeld de nieuwe passerelle. Deze is drie keer breder dan haar voorganger. Er is zelfs ruimte genoeg om bankjes te plaatsen. Deze staan in het midden, rug-aan-rug opgesteld. Uiteraard zijn de perrons middels liften en roltrappen te bereiken…
|
|
|
|
|
Onder (beide afbeeldingen): In de zomer van 1995 kreeg het station een derde eilandperron. (foto linksonder) Deze werd tevens van een nieuwe overkapping voorzien, eentje die qua vormgeving veel beter aansluit bij het naastgelegen perron. Her derde perron vervangt de twee westelijke kopsporen, die hiermee kwamen te vervallen. De foto rechtsonder laat de plek zien waar vroeger spoor 22 was. Toen deze foto in 2010 werd gemaakt stond op die plek een glazen wachthok, inmiddels is deze weer weggehaald. Om het derde perron te kunnen bouwen moesten enkele opstelsporen worden verplaatst. Hiertoe werd even ten westen van het station het opstelterrein Bokkeduinen aangelegd...
|
|
|
|
|
|
|
|
versie:
25-08-2026
|